Jak rozmawiać z uczniem w sytuacji straty, żałoby i myśli samobójczych

W dniu 23 kwietnia 2026 roku dr Katarzyna Pankowska-Jurczyk poprowadziła kolejne szkolenie online dla nauczycieli, psychologów i pedagogów Zespołu Szkół nr 1 w Ożarowie Mazowieckim. Tym razem tematem spotkania było „Jak rozmawiać z uczniem w sytuacji straty, żałoby i myśli samobójczych".

Szkolenie poświęcone było jednemu z najtrudniejszych, a zarazem najważniejszych obszarów pracy z młodzieżą. Prowadząca rozpoczęła od oswojenia naturalnych reakcji nauczyciela w obliczu kryzysu ucznia – paniki, lęku przed popełnieniem błędu czy poczucia bezsilności – podkreślając, że rolą nauczyciela nie jest zastępowanie terapeuty, lecz bycie mostem między uczniem a profesjonalną pomocą: zauważyć, zapytać i przekazać dalej. Pierwsza część dotyczyła rozpoznawania myśli samobójczych – sygnałów ostrzegawczych, czynników ryzyka i czynników chroniących, a także obalenia mitów, które bywają groźne. Uczestnicy poznali konkretne sposoby prowadzenia rozmowy oraz prostą, opartą na dowodach metodę QPR i sześciokrokową procedurę postępowania w sytuacji zagrożenia.

Druga część szkolenia dotyczyła żałoby i straty – mechanizmów psychicznych uruchamianych po stracie bliskiej osoby, sposobu, w jaki nastolatek przeżywa żałobę, oraz tego, że cisza, żarty czy pozorny spokój mogą maskować głęboki ból. Prowadząca, która jest praktykiem, omówiła zasady towarzyszenia uczniowi w żałobie, przedstawiła praktyczne techniki komunikacji – parafrazę i odzwierciedlanie emocji – oraz konkretne przykłady tego, co warto, a czego nie należy mówić. Osobno poruszono postępowanie szkoły po śmierci ucznia, w tym profilaktykę naśladownictwa, a także znaczenie zadbania o samego nauczyciela po trudnej rozmowie. Uczestnicy otrzymali również zestaw numerów wsparcia przydatnych w pracy.

Szkolenie spotkało się z bardzo dobrym przyjęciem. W ewaluacji wielokrotnie podkreślano jego wysoką wartość merytoryczną, kompetencje i dobre przygotowanie prowadzącej będącej praktykiem oraz dużą przydatność przekazanych treści w codziennych sytuacjach szkolnych. Uczestnicy zgodnie zwracali uwagę, że jest to wiedza po prostu niezbędna w pracy z młodzieżą.